Watu wengi huwaona Albino kama watu tofauti na watu wengine
na kuwakwepa, wanaweza hata kubadili upande wa barabara
ili wasikutane nao au kukaa karibu nao katika daladala. Wengi
wanaamini katika uongo na uvumi unaosambazwa. Jamii inawatenga
katika matukio mengi na kwa hiyo kuimarisha uvumi usiyo na
usahihi uliopo kuhusu Albino. Hii inapelekea kunyanyapaliwa,
kubagulliwa na kuwekwa pembeni. Mbaya zaidi, ni kuwa ubaguzi
huu huchangia katika kushuka kujithamini kwa kijana Albino.
Akisha kuwa hajithamini ni vigumu kukubalika au kupata kazi. Kwa
hiyo, ubaguzi unaleta mzunguko wa madhara kwa Albino. Hitaji
muhimu kwa binadamu ni kupendwa, kukubalika na kutunzwa.
Kwani ualbino unatokea katika familia bila kutarajiwa. Kuwepo kwa
ualbino katika familia kunaweza kuwa kichocheo cha kukubalika
na kupendwa miongoni mwa ndugu, wazazi, mababu na mabibi.
Changamoto kubwa iliyopo Tanzania ni kupambana na unyanyapaa
na ubaguzi na kugombea haki sawa kwa ajili ya Albino.

Unapofikia ujana unaanza kuwa na hisia za upendo na kujisikia kupata mvuto au msisimko ambao sio wa kawaida. Jambo hili ni la kawaida kwa kijana yeyote anayekua. Ni dalili zinazoonyesha kwamba sasa unaingia utu uzima.

Unapopata hisia za namna hiyo jaribu kutafuta shughuli zitakazokusahaulisha, kama vile, michezo, kujisomea, kuwasaidia wazazi kazi za nyumbani au kujihusisha katika shughuli za vikundi katika jamii. Vijana wengine wanasema kwamba wanaoga maji baridi ili kuondoa hamu na msisimko wa kutaka kujamiiana.
Unapojisikia kutaka kujamiiana au uume kudinda haimaanishi lazima ujamiiane. Kujamiiana ni njia mojawapo tu ya kuonyesha mapenzi. Kuna njia nyingine ambazo zinaweza kutumika kama vile kuongea, kushikana, mikono, kukumbatiana, kubusu na kushikanashikana.
Njia nyingine ni kupiga punyeto. Kupiga punyeto ni wakati msichana anajishika au anasuguasugua kinembe mpaka anapofikia mshindo, au wakati mvulana anasugua sugua uume wake mpaka anaposhusha. Watu wengi wanaopiga punyeto hufanya hivyo wakiwa peke yao. Kupiga punyeto hakuna madhara yoyote kiafya wala kiakili na ni aina moja ya kuwa na „mapenzi salama“.

Serikali inatakiwa iamue kuwepo kwa matangazo ya biashara
ya pombe na sigara au la? Serikali ina wakati mgumu katika
kuamua kati ya kulinda afya za watu na shinikizo litokalo
kwa wakulima pamoja na makampuni yanayotengeneza pombe
na sigara. Wenye viwanda na wauzaji wanataka bidhaa hizi
zitangazwe kibiashara kwa sababu wanapata pato kutokana na
kuzalishwa na kuuzwa kwa bidhaa hizi. Serikali yenyewe pia
inapata faida kutokana na kutangazwa kwa tumbaku na pombe
kwa sababu uuzaji wake unaipatia serikali ushuru kupitia kodi.
Nchini Tanzania serikali imeamua kuwa matangazo ya biashara
ya sigara yawe na onyo lisemalo,“Uvutaji wa sigara ni hatari kwa
afya yako”. Hii inawajulisha wavutaji wa sigara kuhusu hatari
za uvutaji wa sigara na kuacha kila mtu ajiamulie mwenyewe.

Nifanyeje Kukabiliana na Hisia za Wivu Kuhusu Masuala ya Ngono? 🌟

Karibu kijana! Leo tutajadili jinsi ya kukabiliana na hisia za wivu linapokuja suala la ngono. Ni jambo ambalo linaweza kuwa changamoto hasa katika maisha ya vijana, lakini usijali, nipo hapa kukupa ushauri wa kitaalamu na kukusaidia kufikia amani na furaha kamili. Hebu tuanze! 😊

1. Tambua chanzo cha wivu wako: Ni muhimu kuelewa ni nini hasa kinachochochea hisia hizo za wivu. Je, ni kwa sababu ya mapenzi yako kwa mtu huyo au labda imani yako katika uaminifu? Kukubali na kutambua chanzo cha wivu wako ni hatua muhimu ya kwanza kuelekea kumaliza hisia hizo.

2. Fanya mazungumzo ya wazi na mwenzi wako: Mazungumzo ni ufunguo wa kila uhusiano mzuri. Hakikisha unazungumza wazi na mwenzi wako kuhusu hisia zako za wivu. Elezea kwa upendo na kwa uwazi jinsi unavyohisi na pia sikiliza hisia na mawazo ya mwenzi wako. Mazungumzo yatakusaidia kuondoa hisia za wivu na kujenga uaminifu mzuri katika uhusiano wako. 💑

3. Tafakari kuhusu uhusiano wenu: Jiulize ikiwa kuna sababu halali ya kuwa na wasiwasi. Je, mwenzi wako amekuonyesha dalili za kutokuwa mwaminifu au kuna ushahidi wa kutoweka kwa uaminifu? Ikiwa hakuna sababu ya msingi, basi inaweza kuwa ni wakati wa kuacha hisia za wivu na kuwa na imani thabiti katika uhusiano wenu. 🌈

4. Jiwekee mipaka: Kuweka mipaka ni muhimu katika uhusiano. Tambua na elezea mipaka yako kuhusu ngono na uwazi hata kabla ya kuingia katika uhusiano. Hii itakusaidia kuwa na amani akilini kwamba mwenzi wako anafuata kanuni na maadili yako. Wivu unaweza kupungua sana unapojua na kuamini kuwa mwenzi wako anafuata mipaka ambayo umeweka pamoja. 🚧

5. Kuwa na imani katika uhusiano: Imani ni msingi wa uhusiano wowote wa kimapenzi. Kuwa na imani katika mwenzi wako na katika uhusiano wenu ni muhimu. Kumbuka kwamba uaminifu ni jambo linalojengwa kwa muda na matendo. Kujenga imani inahitaji muda na bidii kutoka pande zote mbili. Kwa kufanya hivyo, hisia za wivu zitapungua na utakuwa na uhusiano thabiti na wenye amani. 🤝

6. Jiamini na ujipende: Ni muhimu kuwa na imani na kujiamini wewe mwenyewe. Jikubali na jipende kwa jinsi ulivyo na kumbuka kwamba thamani yako haitegemei vitendo vya kimapenzi. Kukubali na kujipenda kutakusaidia kuondokana na hisia za wivu na kuona thamani yako halisi.🌺

7. Jifunze kudhibiti hisia zako: Kudhibiti hisia zako ni muhimu katika kujenga na kuendeleza uhusiano mzuri. Jihadhari na hisia za wivu zinapojitokeza na jaribu kutafakari kwa utulivu kabla ya kuchukua hatua au kutoa maamuzi. Kujifunza kudhibiti hisia zako kutakusaidia kuwa na mawazo yenye tija na kudumisha uhusiano wa amani. 🌊

8. Jishughulishe na shughuli zinazokupenda: Kujishughulisha na shughuli zinazokupendeza kunaweza kusaidia kupunguza hisia za wivu. Kuwa na hobby au kujitolea katika shughuli za kujenga ni njia nzuri ya kuweka akili yako na hisia zako kwenye mambo mengine muhimu. Kwa kufanya hivyo, utapata furaha na kujiamini zaidi. ✨

9. Kuwa na marafiki wazuri na wenye kuunga mkono: Kuwa na marafiki wazuri ambao wanakupenda na kukusaidia ni jambo muhimu katika maisha. Marafiki wazuri watatuunga mkono na kutusaidia kuvuka hisia za wivu. Pata marafiki ambao wana maadili kama yako na ambao watasukuma kufanya mema na kuwa na uhusiano thabiti. 💕

10. Kuwa na malengo: Kuweka malengo na kujikita kwenye ndoto zako kunaweza kukusaidia kutokuwa na hisia za wivu. Kuzingatia malengo yako na kufanya kazi kwa bidii kufikia ndoto zako kutakusaidia kuweka akili yako na hisia zako kwenye mambo mazuri na kujenga maisha bora. 🌟

11. Usikimbilie maamuzi ya haraka: Katika wakati wa hisia za wivu, ni muhimu kutokukimbilia maamuzi ya haraka. Jifunze kuchukua muda wa kutuliza akili yako na kuchambua hali kwa umakini kabla ya kufanya uamuzi wowote mkubwa. Kumbuka, hisia zinaweza kubadilika na kufikiri kwa utulivu itakusaidia kuchukua maamuzi sahihi. 🧘‍♀️

12. Jifunze kujitunza: Kujitunza ni muhimu katika kulinda afya yako yote, ikiwa ni pamoja na afya ya akili. Kula vizuri, lala vya kutosha, na fanya mazoezi ili kuweka akili yako na mwili katika hali bora. Kujitunza kunaweza kukusaidia kuwa na nguvu na kujiamini zaidi katika kukabiliana na hisia za wivu. 🌿

13. Kumbuka maadili yako: Maadili ni sehemu muhimu ya utambulisho wako. Kumbuka maadili yako na yale uliyofundishwa na wazazi wako na jumuiya yako. Kuishi kulingana na maadili yako kutakusaidia kuwa na amani ya akili na kuondoa hisia za wivu. Kumbuka, kusubiri hadi ndoa ni jambo lenye thamani kubwa na linalostahili pongezi. 🎉

14. Tafuta ushauri wa kitaalamu: Ikiwa hisia za wivu zinaendelea kuwa ngumu kudhibiti au zinaathiri sana maisha yako ya kila siku, hakuna aibu kuomba msaada wa kitaalamu. Wataalamu wa afya ya akili wako tayari kukusaidia kupitia changamoto hizi na kukupa mbinu za kukabiliana nazo. Usione aibu kuwatafuta na kuitumia teknolojia ya leo kwa faida yako. 💪

15. Kuwa na subira na ujikumbushe umuhimu wa kusubiri hadi ndoa: Kukabiliana na hisia za wivu ni safari ya muda mrefu, lakini ni ya thamani. Kuwa na subira na jikumbushe umuhimu wa kusubiri hadi ndoa. Kukaa na kufanya uamuzi wa kuwa safi kabla ya ndoa ni zawadi ambayo utajivunia maisha yako yote. Kumbuka, thamani

Mvulana hawezi kuthibitisha ubikira wa msichana kwa njia ya kumwangalia wala kwa njia ya kumwingilia kimwili. Hii ni kwa sababu ubikira ni kutowahi kujamii ana na hautegemei kuwepo kwa kizinda ndani ya uke. Yaani msichana ambaye hajawahi kujamii ana, lakini ambaye kizinda chake kimepasuliwa kwa sababu nyingine, bado ni bikira. Njia pekee ya kufahamu kama msichana ni bikira ni kufahamu kile alichofanya maishani, na hii , kwa kweli haiwezekani.
Msichana anaweza kujifahamu kuwa bikira kama hajawahi kujamii ana, yaani kuingiliwa kimwili na mwanaume au mvulana.
Jamii nyingi hutilia mkazo kuhusu ubikira wa wasichana wakati wa kuolewa. Lakini suala la kutofanya mapenzi mpaka siku ya kuolewa au kuoa ni muhimu kwa wote, wasichana na wavulana. Kutofanya mapenzi mpaka siku ya kuolewa kuna maana ya kujiepusha na shida zinazoweza kutokea, kama mimba isiyotarajiwa, magonjwa ya zinaa na hata maambukizi ya VVU na UKIMWI. Iwapo huwezi kustahimili ashiki ya kujamii ana, basi huna budi kuhakikisha kuwa unajikinga wewe na mpenzi wako asipate ujauzito na magonjwa kwa kutumia kondomu.

Hapana, hii si kweli! Vijana wanaoamini kwamba wana uwezo wa kufikiri baada ya kuvuta bangi kwa sababu inawapa hisia ya kuzoea mihemko ya kusikia vizuri au kufahamu kwa haraka. Lakini ni kawaida kwamba uvutaji wa bangi unaathiri shule, kazi na shughuli nyingine kinyume na matarajio ya mafanikio. Siku zote vijana wavutaji bangi wanapoteza ari shuleni au mafunzoni. Wanashindwa kuweka malengo ya maisha yao ya baadaye.

Hapana, hamna njia ya kufahamu kama amempa msichana mimba siku i ileile wanapojamii ana. Inachukua muda kwa mwili kuonyesha dalili za mimba.
Msichana akitaka kwenda kliniki kupimwa mkojo, kwanza ahesabu tarehe i ipi alikuwa anategemea kupata hedhi yake.
Kama anakosa hedhi katika muda aliotegemea, i itambidi aende kliniki. Mimba i inaonekana kwenye kipimo cha mkojo wakati ambapo mwanamke alitakiwa kwenda mwezini. Msichana akienda kupimwa mkojo kabla, hali halisi kuhusiana na ujauzito haiwezi kutambuliwa.

Kufuatia vitendo vibaya vya mauaji ya Albino, vilivyozuka
Tanzania tangu mwaka 2007 hadi sasa, Serikali imechukua
hatua kadhaa kurekebisha hali hiyo. Hatua hizo ni pamoja
na:
• Kuliagiza jeshi la polisi kuwatafyta na kuwakamata wauaji
wa aalbino.
• Kumteua Albino kuwa Mbunge wa Viti Maalumu Wanawake.
• Kutangaza hadharani kuwa mauaji haya siyo utamaduni
• bali ni uhalifu mbaya ambao lazima uchukuliwe hatua za
kisheria.
• Kutaka mikoa yote watangaze majina ya watu wote wanahusika
na mauaji haya.
• Kuliagiza jeshi la polisi kuwatafuta na kuwakamata
wauaji wa Albino.
• Kuanzishwa kamati maalumu ya mahakimu ili kuharakisha
hukumu za wauaji.
• Viongozi wa juu wote wanalaani vitendo hivi katika mikutano
ya hadhara na matukio maalumu kama wakati wa mbio
za Mwenge wa Uhuru mwaka 2009.

Vitendo vya kuua Albino tunavyovishuhudia sasa ni mambo
mapya na kwa kila hali siyo njia sahihi ya tiba ya jadi.
Baadhi ya waganga wa jadi hutumia viungo vya wanyama na
binadamu katika sherehe zao. Kwa mfano fuvu za binadamu
huwekwa chini ya msingi wa nyumba kuleta bahati njema, au
biashara nzuri. Damu huaminika kuongeza nguvu za kiume
(urijali) na kondo la nyuma hutibu utasa na ugumba.

Si kweli.
Pombe haiongezi damu, vitamini wala nguvu. Ukweli ni kwamba unywaji pombe kupita kiasi huvuruga ufyonzaji wa vitamini na madini kutoka kwenye chakula kuingia mwilini.

Vitamini ni muhimu kwa kuimarisha kinga ya mwili ambayo inasaidia kujikinga na magonjwa, pamoja na maradhi kama UKIMWI. Kwa hivyo, unatakiwa uhakikishe unakula matunda na mboga za majani kwa sababu vinakuongezea vitamini.

Viungo vya uzazi vya ndani vinaonekana katika michoro inayofuata:

Ukiangalia mchoro huu hapo juu, ambao unaonyesha via vya uzazi vya ndani, utaona uke, mfuko wa uzazi, kokwa za mayai na mirija ya kupitisha mayai. Uke ni mfereji ulio kati ya mfuko wa uzazi na sehemu ya nje ya via vya uzazi. Uke unatumiwa wakati wa kujamii ana, damu ya hedhi na mtoto hupita hapa. Urefu wa uke kwa wastani ni sentimita 7 hadi 8. Mfuko wa uzazi kwa kawaida huwa na ukubwa unaofikia embe ndogo. Yai moja lililorutubishwa hujishikilia kwenye kuta zake nazo huitunza mimba mpaka siku ya kuzaliwa mtoto. Wakati wa ujauzito mfuko wa uzazi hukua taratibu ukistahimili ukuaji wa mtoto. Kila upande wa mfuko wa uzazi i i ipo kokwa ya mayai, ambayo i ina ukubwa kama mbegu ya harage. Kila mwezi yai moja hukomaa kwa upande wa kulia au kwa upande wa kushoto na husafiri kwa kupitia katika mrija wa falopia. Kazi ya mirija ni kupitisha yai lililopevuka kila mwezi kutoka kwenye kokwa za mayai mpaka mfuko wa uzazi. Yai hutungishwa ndani ya mirija hii.

Ukiangalia mchoro huu unaoonyesha via vya uzazi vya nje, utaona midomo ya nje na midomo ya ndani, halafu kisimi, tundu la mkojo, sehemu ya haja kubwa na mlango wa uke. Midomo ya nje na ya ndani ni mii nuko ya ngozi na i iko hapo kuhifadhi sehemu za ndani za uke. Kisimi (au kinembe) ni sehemu ya juu kabisa ndani ya uke na ni sehemu ya uke ambayo humsaidia mwanamke awe na msisimko au asikie utamu wakati wa kujamii ana. Kama tulivyoona hapo juu, mlango wa uke ni tundu ambalo damu hutokea wakati wa hedhi. Pia ni sehemu unapoingia uume wakati wa kujamii ana na mtoto hutokea sehemu hii anapozaliwa. Tundu la mkojo ni juu ya mlango wa uke na ni tundu ambalo mkojo hutokea. Sehemu ya haja kubwa ni sehemu i inapopita haja kubwa (kinyesi).
Kama wewe ni msichana, unaweza kuamua kutumia kioo kujiangalia sehemu zako za via vya uzazi vya nje. Kwa njia hii unaweza kuyaelewa vizuri maumbile yako.

Tunatofautisha dawa za kulevya katika makundi mawili. Zile zinazokubalika na zile zisizokubalika kisheria. Tanzania, dawa za kulevya zinazokubalika kisheria ni pamoja na tumbaku na pombe, pia dawa zilizothibitishwa kwa maandishi na daktari. Dawa zinazotolewa kwa udhibitisho wa madaktari ni zile dawa za kutibu. Pale zinapotolewa kwa sababu nyingine mbali na matibabu au maelezo ya daktari zinakuwa dawa za kulevya. Miongoni mwa dawa zinazotumika vibaya hapa Tanzania ni valium, asprin na panado. Vimiminika kama petroli pia hutumiwa kama dawa za kulevya. Vitu hivi hutumiwa kwa njia ya kuvuta hewa yake kwa pua au mdomo.
Pia kuna vileo visivyoruhusiwa ambavyo hutengenezwa kienyeji kama vile gongo. Dawa za kulevya ambazo hutumika sana Tanzania ni pamoja na bangi, mirungi, mandrax, heroini na kokaini. Kokaini ambayo hupatikana katika hali ya ungaunga ulio mweupe, hutumiwa kwa njia ya kuvuta kwa pua au kuchanganywa na maji na baadaye kujidunga mwilini kwa kutumia sindano. Heroini pia hupatikana kama unga mweupe. Unaweza kuvuta heroini kama sigara au kuvuta hewa yake kwa ndani na pia kwa kujidunga sindano. Katika hali i i isiyo ya kawaida heroini vilevile inaweza kupatikana katika vipande vidogovidogo vya kahawia vijulikanavyo kama “sukari ya kahawia”.
Njia nyingine ya kuzungumzia dawa za kulevya ni kutokana na madhara yake. Yapo madawa ambayo hupagawisha au yanayozubaisha au kupoozesha kama vile kileo, nikotini, dawa za usingizi, kwa mfano valium na heroini. Dawa hizo zinamfanya mtumiaji kujisikia shwari, lakini pia huhuzunisha. Dawa zinazochamngamsha ni i kama mirungi, kokaini na zile za kuvuta, kwa mfano petroli, zina madhara ya kukufanya uhamasike na kujisikia kuwa na nguvu. Dawa zinazopagawisha zinaleta hisia, sauti, taswira, harufu kwa mtu japokuwa vyote hivyo havipo kweli. Bangi ni mojawapo ya dawa hizi.

Kama kati ya mwanamke na mwanaume hakuna mwenye magonjwa ya zinaa, hakuna madhara yoyote kwa mwanamke mwenye mimba kujamii ana na mwenzi wake. Mfuko wa mimba hufunga kabisa na kifuko kinamzunguka mtoto vizuri, na hivyo hakuna uwezekano wowote wa mbegu za kiume kupenya na kumfikia mtoto.
Inashauriwa lakini wakati wa kujamii ana na mwanamke mjamzito tumbo lisigandamizwe sana. Wanawake wengine hawana hamu kubwa ya kujamii ana hasa mwishoni mwa ujauzito, na mwanaume anashauriwa kuheshimu hisia hizi za mwanamke.
Kama mwanaume atakuwa ameambukizwa magonjwa ya zinaa wakati wa kujamii ana, hii i ii inaweza kuwa hatari sana kwa mwanamke na pia kwa mtoto tumboni. Wakijamii ana mume na mke wakati wa ujauzito, lazima wawe na uhakika kwamba hamna mwenye magonjwa ya zinaa au watumie kondomu kwa ajili ya kinga. Iwapo watakuwa na wasiwasi wowote, wamwone daktari kwa uchunguzi.